Τετάρτη, 15 Μαρτίου 2017

«Τρέμουν τα αγάλματα και τα προεδρικά μέγαρα»…

Νίκος Βαρσάμης


Κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει την σημασία των πολιτικών εξελίξεων στη Γαλλία και τη Γερμανία για το μέλλον της Γηραιάς Ηπείρου από τα μέσα του 19ου αιώνα μέχρι τις μέρες μας. Ειδικά μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, αυτό που ονομάζαμε εγχείρημα της ευρωπαϊκής ενοποίησης έχει ταυτιστεί με αυτές τις δύο χώρες και του δύο λαούς. Μάλιστα οι ισχυροί δεσμοί σ’ αυτή την κοινή πορεία κατέστησαν τον γαλλογερμανικό άξονα ως την κινητήρια δύναμη και ταυτόχρονα την συγκολλητική ουσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ωστόσο, έπειτα από την ενοποίηση της Γερμανίας, την ισχυροποίηση του μάρκου και την ουσιαστική μετεξέλιξη του στο ευρώ, αυτή η σχέση έγινε ετεροβαρής. 

Στο φαντασιακό όμως των ευρωπαϊκών λαών, παρά την τρέχουσα -κυρίως γαλλική- απίσχνανση, οι δύο χώρες παρέμεναν, τουλάχιστον μέχρι προ τινός, οι ατμομηχανές της Ευρώπης. Τι μέλλει γενέσθαι όμως στις γαλλικές και στις γερμανικές εκλογές τώρα που οι συνθήκες δείχνουν να αλλάζουν δραματικά μετά το δημοψήφισμα υπέρ του Brexit και την εκλογή του Τραμπ;

Οι δημοσκοπήσεις δεν μπορούν να προβλέψουν με σιγουριά κανένα αποτέλεσμα, αφού η πολιτική τράπουλα έχει ανακατευτεί για τα καλά και οι νέοι παίκτες δείχνουν να κρατούν πολλούς άσσους στο μανίκι τους. Το μόνο πρόωρο πολιτικό συμπέρασμα που μπορεί να εξαχθεί είναι, ότι, ακόμη κι αν δεν υπάρξουν δραματικές ανατροπές, η πορεία προς τις κάλπες στις δύο χώρες δεν θα μας αφήσουν να πλήξουμε.

Δουλεύουν για την Μαρί Η πολιτική ζωή και η προεκλογική καμπάνια για την προεδρία της Γαλλικής Δημοκρατίας σείονται κυριολεκτικά από την εξέλιξη του σκανδάλου του κεντροδεξιού Φρανσουά Φιγιόν. Δικαστικοί κύκλοι επιβεβαιώνουν όλη την εβδομάδα ότι θα του απαγγελθούν κατηγορίες για την υπόθεση πλασματικής εργασίας της συζύγου του που έβλαψε το Γαλλικό Δημόσιο.

Ο πρώην πρωθυπουργός επί προεδρίας Σαρκοζί, δηλώνει ότι «δεν τα παρατάω, δεν παραδίνομαι, δεν αποσύρομαι. Θα είμαι συνεπής στο ραντεβού με τη δημοκρατία» και ότι η δικαστική έρευνα σε βάρος του αποτελεί «πολιτική δολοφονία», πετώντας παράλληλα το μπαλάκι στο γαλλικό λαό να αποφασίσει με την ψήφο του για το νέο Γάλλο πρόεδρο.

Όποια και αν είναι πάντως η έκβαση της κλήσης Φιγιόν στη Δικαιοσύνη, αυτοί που κερδίζουν είναι η υποψήφια της ακροδεξιάς, Μαρί Λεπέν, και ο κεντρώος υποψήφιος Εμανουέλ Μακρόν.

Σε δύο πρόσφατες δημοσκοπήσεις που είδαν το φως της δημοσιότητας, η ακροδεξιά με την αντιευρωπαϊκή και ξενοφοβική ρητορική υποψήφια δείχνει να καταλαμβάνει την πρώτη θέση στο α’ γύρο των γαλλικών προεδρικών εκλογών με ποσοστά ου κινούνται πάνω από 26%. Δεύτερος έρχεται ο Εμανουέλ Μακρόν, που όμως αν επαληθευτούν τα δημοσκοπικά ευρήματα θα είναι ο νικητής στον β’ γύρο, συγκεντρώνοντας τους Γάλλους δημοκράτες που επιθυμούν την ευρωπαϊκή πορεία της Γαλλίας και το φιλελεύθερο μοντέλο.

Θα εξελιχθούν όμως έτσι τα πράγματα; Σε μια Γαλλία που η κοινή γνώμη διακατέχεται έντονα από την ανησυχία των τρομοκρατικών επιθέσεων, η Μαρί Λεπέν εμφανίζεται ως η μόνη που δεν «μασάει» τα λόγια της στο ζήτημα της παράνομης μετανάστευσης. Αυτό σε συνδυασμό με την απαξίωση του φιλελεύθερου πολιτικού κατεστημένου, που ενισχύεται από την υπόθεση Φιγιόν και χρωματίζει και την υποψηφιότητα Μακρόν, της δίνει το πλεονέκτημα σε αυτό που στη χώρα μας ονομάζουμε «βουβή ψήφο».

Η ίδια η Λεπέν υποστηρίζει ότι η επιτυχία του Εθνικού Μετώπου έγκειται στο ότι οι ψηφοφόροι της εκφράζουν «πραγματικά εύλογη οργή».

Την ίδια στιγμή, στη μεγάλη Αγροτική Έκθεση στο Παρίσι πολλοί ήταν αυτοί που επιβεβαίωσαν την οργή και την απαξίωση, αναρωτώμενοι «γιατί να μην δοκιμάσουμε κάτι διαφορετικό» στο πρόσωπο της Λεπέν. Βέβαια, η Λεπέν, πέρα από την ακραία ρητορική της, κουβαλάει πολλά βαρίδια. Η ίδια είναι αστή με όνομα που παραπέμπει σε νεποτισμό, αφού διαδέχθηκε τον πατέρα της στην ηγεσία του Εθνικού Μετώπου, και σίγουρα η εκλογή της δεν θα είναι η καλύτερη εξέλιξη για τη δημοκρατία στην Ευρώπη.

Ωστόσο, αν ενισχυθεί αυτό που αποκαλεί ο αρθρογράφος των Financial Times Γκίντεον Ράχμαν «ατλαντικές επαναστάσεις» και με μια επικράτηση της Λεπέν, τότε σίγουρα θα περάσουμε σε μια νέα φάση, τουλάχιστον για την Ευρώπη, που θα είναι ίσως πιο ζοφερή από την τρέχουσα.

Ορθός «λαϊκιστής» Έχοντας ανατρέψει όλα τα προγνωστικά εφτά μήνες πριν από τις εκλογές, ο υποψήφιος με το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD) για την καγκελαρία της Γερμανίας, Μάρτιν Σουλτς, συνεχίζει να κερδίζει πόντους στην προεκλογική κούρσα. Η μάχη με την καγκελάριο Μέρκελ, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, είναι σκληρή και δίνεται στήθος με στήθος, με τον Σουλτς να καταγράφει σε πολλές από αυτές προβάδισμα.

Ποιοι είναι όμως οι λόγοι, για την ώρα έστω, του δίνουν μια δυναμική που αν και δύσκολα, μπορεί να τον κάνει καγκελάριο;

Όπως παρατηρεί ο αναπληρωτής αρχισυντάκτης της La Tribune Ρομαρίκ Γκοντέν, δύο πράγματα βοήθησαν τον Σουλτς: ότι αποτελεί νέο πρόσωπο στη Γερμανία και η αποστασιοποίηση του από την πολιτική της εποχής Σρέντερ και Μέρκελ. Αφουγκράζονταν τις ανάγκες του γερμανικού λαού και χωρίς να έχει φθαρεί στο πλαίσιο του εγχώριου πολιτικού σκηνικού, διεκδικεί την ψήφο των απλών πολιτών.

Ο Μάρτιν Σουλτς, πρώην πωλητής βιβλίων χωρίς πανεπιστημιακό πτυχίο και με πολιτική θητεία μόνο στην Τοπική Αυτοδιοίκηση και την Ευρωβουλή, μετατοπίζει την πολιτική του θέση από αυτήν των πρόσφατων προκατόχων του στην ηγεσία του SPD. Κυρίως δε από αυτήν του πρώην καγκελαρίου Γκέρχαρντ Σρέντερ με το «νέο κέντρο». Διακηρύσσει, μάλιστα, ότι θα ακυρώσει ορισμένες από τις μεταρρυθμίσεις Σρέντερ υπερασπιζόμενος μια περισσότερο κοινωνική πολιτική, ενώ έχει επικρίνει πολλάκις την πολιτική της Άνγκελα Μέρκελ και Βόλφγκανγκ Σόιμπλε για την Ελλάδα. Μάλιστα ο τελευταίος έσπευσε να τον χαρακτηρίσει λαϊκιστή και να τον συγκρίνει με τον Ντόναλντ Τραμπ.

Η φιλελεύθερη εφημερίδα Suddeutche Zeitung, πιο προσεκτική, τον χαρακτήρισε πρόσφατα «πολιτικά ορθό λαϊκιστή».

Οι εφτά μήνες που απομένουν για τις γερμανικές εκλογές είναι πολύς χρόνος και ο Μάρτιν Σουλτς δεν είναι βέβαιο αν θα αντέξει να προηγείται ή να δίνει μάχη σώμα με σώμα με την Άνγκελα Μέρκελ. Ήδη άλλωστε, έχει ξεκινήσει εκστρατεία σπίλωσης και αποδόμησης του με επίκεντρο τη θητεία στην προεδρία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αλλά και η απειρία του σε κυβερνητικές ευθύνες, σε μια κρίσιμη καμπή για τη θέση της Γερμανίας στην Ευρώπη και στον κόσμο.

Τα προεκλογικά και μετεκλογικά σενάρια δίνουν και παίρνουν, με τον Σουλτς να αποτελεί το μεγάλο αουτσάιντερ που δεν αποκλείεται όμως να γίνει φαβορί. Η περίπτωση του Σουλτς δεν είναι ίδια με εκείνη της Λεπέν. Πρόκειται για ένα δημοκράτη που φαίνεται να οραματίζεται από τα κάτω μια περισσότερο κοινωνική Ευρώπη, μακριά από το στείρο οικονομικίστικο ανταγωνισμό που είχαν επιβάλλει οι Μέρκελ-Σόιμπλε. Πάντως τόσο στη Γαλλία όσο και στη Γερμανία γίνεται όλο και πιο αισθητό αυτό που δηλωτικά αναφέρει ο αρθρογράφος της Liberation Αλέν Νταμιέλ:

«Σε όλο το δυτικό κόσμο τα αγάλματα τρέμουν και τα προεδρικά μέγαρα κινδυνεύουν από τους κυκλώνες»….



Νίκος Βαρσάμης: Σχετικά με τον συντάκτη





Σχολιάστε Ελεύθερα!

Αρχειοθήκη ιστολογίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...